Την απογοήτευσή του απέναντι στη Γερμανία και τη Γαλλία εξέφρασε ο Ουκρανός Πρόεδρος Βολοντιμίρ Ζελένσκι, μετά την απόφαση της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης (ΚΣΣΕ) υπέρ της επιστροφής της Ρωσίας σε αυτή, εξέλιξη που εκτιμάται ότι σηματοδοτεί τη λήξη της 5ετούς θεσμικής κρίσης Βρυξελλών-Μόσχας εξαιτίας της Κριμαίας.
To καλοκαίρι του 2017, η Ρωσία είχε σταματήσει την συνδρομή της, παραλύοντας έτσι τον προϋπολογισμό του οργανισμού. Επρόκειτο για τη σημαντικότερη συνδρομή, ύψους 33 εκατ. ευρώ, το 7% δηλαδή του προϋπολογισμού.
Σύμφωνα με τον ισχύοντα κανονισμό, ύστερα από δύο χρόνια μη αποστολής της συνδρομής η χώρα-μέλος διαγράφεται.
Με ανάρτησή του στο Facebook, ο Ζελένσκι εξηγεί ότι προσπάθησε να πείσει, σε ξεχωριστές συναντήσεις, τόσο τον Μακρόν όσο και τη Μέρκελ να μην επιτρέψουν την επιστροφή της Ρωσίας, μέχρι εκείνη να αποδείξει ότι συμμορφώνεται με τις αρχές του Συμβουλίου για το κράτος δικαίου και τα ανθρώπινα δικαιώματα.
Η επιστροφή της αντιπροσωπείας της Ρωσίας στο ΣτΕ πραγματοποιείται από σήμερα κιόλας. Αύριο, Τετάρτη, η Ρωσία θα συμμετάσχει στην ανάδειξη του γενικού γραμματέα της πανευρωπαϊκής οργάνωσης υπεράσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Όπως ανακοινώθηκε, 118 κοινοβουλευτικοί υπερψήφισαν το κείμενο, 62 το καταψήφισαν και 10 απείχαν.
Για παράδειγμα, πέντε από τους 7 Ολλανδούς κοινοβουλευτικούς υποστήριξαν την επιστροφή της Ρωσίας. Ο Ολλανδός σοσιαλιστής γερουσιαστής Τάινι Κοξ δήλωσε απευθυνόμενος στους Ρώσους συναδέλφους του: «Απουσιάζατε για υπερβολικά πολύ καιρό, ήταν λάθος.» Στις 19 Ιουνίου, η ολλανδική ομάδα Joint Investigation Team (JIT), είχε κατονομάσει τρεις Ρώσους κι έναν Ουκρανό ως υπόπτους για ανθρωποκτονίες κατά συρροή και από πρόθεση για την κατάρριψη με πύραυλο ρωσικής κατασκευής, του αεροσκάφους που εκτελούσε την πτήση MH17, στην οποία είχαν σκοτωθεί 298 άνθρωποι, ανάμεσά τους πολλοί Ολλανδοί.
Η Ρωσία επιμένει μέχρι σήμερα για κατάρριψη του αεροπλάνου από ουκρανικό έδαφος, και κάνει λόγο για προσπάθεια δυσφήμησης της.
Η ΚΣΣΕ είναι όργανο του ΣτΕ, στο οποίο συμμετέχουν αντιπροσωπείες των κοινοβουλίων των 47 κρατών-μελών της. Οι αποφάσεις της δεν έχουν δεσμευτική ισχύ, αλλά εκδίδει συστάσεις ή ζητεί λογοδοσία για ζητήματα που άπτονται της προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων ή της δημοκρατίας.
Αξιώνοντας εγγυήσεις ότι δεν θα συνεχίσουν να της επιβάλλονται κυρώσεις («δεν θα συνεχίσουμε να τις ανεχόμαστε, ακόμα κι αν είναι ασήμαντες»), η Ρωσία απαίτησε απλούστατα να αποχωρήσει από τον οργανισμό, κάτι που θα αποτελούσε κίνηση χωρίς ιστορικό προηγούμενο και θα στερούσε από τους Ρώσους πολίτες την πρόσβαση στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΕΔΑΔ), τον δικαστικό βραχίονα του ΣτΕ.
Η πλειοψηφία των χωρών ήθελε να αποφευχθεί αυτή η ακραία κατάσταση, όμως άλλες, όπως η Ουκρανία, που υποστηρίχθηκε από τα κράτη της Βαλτικής και το Ηνωμένο Βασίλειο, θεωρούσαν ότι το να ανοίξει το ΣτΕ ξανά την πόρτα στους Ρώσους θα μπορούσε να ερμηνευθεί ως μια πρώτη άρση των δυτικών κυρώσεων στη Μόσχα εξαιτίας της προσάρτησης της Κριμαίας.
Η υπουργική Επιτροπή, το όργανο του ΣτΕ που λαμβάνει αποφάσεις (αποτελείται από τους ΥΠΕΞ των 47 κρατών-μελών), στο οποίο προεδρεύει το τρέχον διάστημα η Γαλλία, έπαιξε ήδη στα μέσα Μαΐου το χαρτί του κατευνασμού, διαβεβαιώνοντας ότι «το σύνολο των κρατών μελών πρέπει να έχει το δικαίωμα συμμετοχής επί ίσοις όροις» στις εργασίες του οργανισμού.
Το κείμενο που εγκρίθηκε επιτρέπει κατ’ εξαίρεση σε μια χώρα να συμμετέχει με αντιπροσωπεία της στις συνεδριάσεις της ΚΣΣΕ και αποκλείει το ενδεχόμενο να της στερηθεί το δικαίωμα ψήφου.
Ήδη από χθες, πριν καν γίνει η ψηφοφορία, η Μόσχα έστειλε μια αντιπροσωπεία στο Στρασβούργο, ανέφερε ο αντιπρόεδρος της Δούμας Πιοτρ Ταλστόι, σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων RIA Novosti, εκφράζοντας ικανοποίηση για την αντίσταση της «λογικής πλειοψηφίας» στην «υστερία μιας μικρής μειοψηφίας».
Ο απερχόμενος γενικός γραμματέας του ΚΣΣΕ Τούρμπγιορν Γιάγκλαντ τόνισε στην ολομέλεια ότι ο οργανισμός πρέπει να διατηρήσει τον καινοτόμο χαρακτήρα του και να παραμείνει ένα φόρουμ διαλόγου.
Καθώς το ΣτΕ ήδη άρχιζε να σφίγγει τη ζώνη και προέβλεπε τη λήψη μέτρων όπως ο περιορισμός των δραστηριοτήτων του ή ακόμα και η κατάργηση θέσεων εργασίας, το γεγονός ότι η Μόσχα θα κληθεί να ρυθμίσει πλέον τις οφειλές της (75 εκατ. ευρώ με τους τόκους) μάλλον θα βοηθήσει.
Το ζητούμενο της Μόσχας σήμερα είναι να μεταρρυθμιστεί ο τρόπος λήψης αποφάσεων, θεωρώντας ότι δεν ανήκει στους βουλευτές αλλά στο Συμβούλιο υπουργών να παίρνει αποφάσεις σχετικά με τις κυρώσεις. Η πρόταση αυτή μελετάται σήμερα.
Ήδη από την έναρξη της συνεδρίασης στο Στρασβούργο, η εξουσιοδότηση της αντιπροσωπείας αμφισβητήθηκε από πολλούς κοινοβουλευτικούς. Πριν αποφασίσει να αποχωρήσει ηχηρά από το ημικύκλιο, ακολουθούμενος από άλλους, ο επικεφαλής της ουκρανικής αντιπροσωπείας, ο Βολοντίμιρ Αρίεφ, υπογράμμισε ιδιαίτερα το γεγονός ότι Ρώσοι κοινοβουλευτικοί, οι οποίοι είναι παρόντες στο Στρασβούργο, περιλαμβάνονται «στη μαύρη λίστα της Ευρωπαϊκής Ένωσης». Και πρόσθεσε: «Στέλνεται ένα πολύ άσχημο μήνυμα: κάνε ό,τι θες, προσάρτησε έδαφος όποιας άλλης χώρας θες, σκότωσε εκεί κόσμο, και πάλι, όλα δικά σου θα είναι.»
(Radio Free Europe/Radio Liberty, kathimerini.gr, protothema.gr, DW)
Amor Vincit Omnia 