Ανεπιβεβαίωτες πληροφορίες αναφέρουν ότι η Ρωσία, υπό τους όρους της διμερούς συμφωνίας της, σκοπεύει να χρησιμοποιήσει τα λιμάνια του Ιράν Bandar-e-Bushehr και Chabahar ως προπορευόμενες στρατιωτικές βάσεις για πολεμικά πλοία και πυρηνικά υποβρύχια.
Οι επιθέσεις σε δεξαμενόπλοια που διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ, μέσω των οποίων περνάει το 20% των πετρελαιοφόρων παγκοσμίως, έχουν αποδοθεί από την κυβέρνηση Trump στις ιρανικές ναυτικές μονάδες, γεγονός που επιτείνει την ήδη αντιπολιτευόμενη ρητορική εναντίον της Τεχεράνης, καθώς το Πεντάγωνο αυξάνει τη στρατιωτική του παρουσία γύρω από το Ιράν.
Αναζητώντας πιθανούς συμμάχους για να αποτρέψουν πιθανές δυτικές ναυτικές επιθέσεις, το Ιράν αναζητά αλληλεγγύη από μια άλλη χώρα που υφίσταται βαριές κυρώσεις από τη Δύση: τη Ρωσία.
Ο ναύαρχος του Ιρανικού Πολεμικού Ναυτικού Hossein Khanzadi, ο οποίος ήταν στην Αγία Πετρούπολη στις 29 Ιουλίου για τις εορταστικές εκδηλώσεις της Ρωσικής Ναυτικής Ημέρας, σημείωσε ότι η Ρωσία και το Ιράν είχαν υπογράψει μια συμφωνία ναυτικής συνεργασίας και ότι οι δύο χώρες με το Ναυτικό τους, θα αναπτύξουν κοινούς ελιγμούς στον Αραβικό Κόλπο, μια σημαντική εξέλιξη δεδομένης της αύξησης των εντάσεων εκεί.
Αυτή δεν θα είναι η πρώτη διμερής ναυτική συνεργασία μεταξύ Ιράν και Ρωσίας. Το 2015 οι δύο χώρες είχαν κάνει κοινές ναυτικές ασκήσεις στην Κασπία. Η Κασπία όμως είναι μια εσωτερική θάλασσα που μοιράζεται το Αζερμπαϊτζάν, το Ιράν, το Καζακστάν, τη Ρωσία και το Τουρκμενιστάν και καλύπτεται από κοινή συμφωνία μεταξύ τους, απαγορεύοντας την παρουσία ξένων στρατιωτικών δυνάμεων εκεί.
Αντίθετα, τα Στενά του Ορμούζ, ένας πορθμός που συνδέει τον Αραβικό Κόλπο με την Αραβική Θάλασσα και τον Ινδικό Ωκεανό, είναι μια διεθνής πλωτή οδός αναγνωρισμένη βάσει του ναυτικού δικαίου ως ανοικτή σε πλοία όλων των εθνών.
Προσπαθώντας να διαμορφώσει έναν ναυτικό συνασπισμό που θα αναπτυχθεί εκεί, φαινομενικά για να προστατεύσει την εμπορική ναυτιλία, η αμερικανική κυβέρνηση επιδιώκει να αυξήσει τη διπλωματική πίεση στο Ιράν και να το απομονώσει. Η κυβέρνηση Trump πιέζει συμμάχους, όπως η Γερμανία, η Γαλλία, το Βέλγιο, η Νορβηγία, η Ιαπωνία, η Νότια Κορέα και η Αυστραλία, για να συνεισφέρουν ναυτικές δυνάμεις σε αυτόν τον συνασπισμό. Η βρετανική κυβέρνηση ήδη ανακοίνωσε ότι προσχώρησε επίσημα στη θαλάσσια αποστολή της επιχείρησης Sentinel με τις ΗΠΑ για την προστασία της εμπορικής ναυτιλίας στον Κόλπο.
Το Ισραήλ δήλωσε ότι θα συμμετάσχει στις προσπάθειες που καταβάλλουν οι Ηνωμένες Πολιτείες για την ενίσχυση της ασφάλειας της ναυσιπλοΐας στον Κόλπο, με αποτέλεσμα ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών, Αμπάς Μουσάβι, να δηλώσει ότι το Ιράν θεωρεί την πιθανή ισραηλινή παρουσία στο συνασπισμό υπό την ηγεσία των ΗΠΑ στον Κόλπο, ως «σαφή απειλή για την εθνική ασφάλεια και διατηρεί το δικαίωμα να την αντιμετωπίσει».
Δύο μέρες αργότερα, στις 11 Αυγούστου, ο κυβερνήτης του Ναυτικού σώματος της Ισλαμικής Επαναστατικής Φρουράς, Alireza Tangsiri, δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Βρετανία ανέλαβαν την ευθύνη για την παρουσία Ισραηλινών στην αύξηση των εντάσεων στον Αραβικό Κόλπο, προειδοποιώντας: «Κάθε παρουσία του Σιωνιστικού καθεστώτος στον Αραβικό Κόλπο είναι παράνομη, καθώς μπορεί να προκαλέσει πόλεμο και συγκρούσεις στην περιοχή.»
Προσθέτοντας ένα ακόμη επίπεδο πολυπλοκότητας σε αυτή την ταχέως εξελισσόμενη κατάσταση, μη επιβεβαιωμένες πληροφορίες αναφέρουν ότι η Ρωσία, σύμφωνα με τους όρους της διμερούς συμφωνίας της, προτίθεται να χρησιμοποιήσει τους λιμένες του Ιράν Bandar-e-Bushehr και Chabahar ως προπορευόμενες στρατιωτικές βάσεις για πολεμικά πλοία και πυρηνικά υποβρύχια που θα φυλάσσονται από εκατοντάδες «στρατιωτικούς συμβούλους» ειδικών δυνάμεων.
Καθώς εντείνονται οι εντάσεις στη θάλασσα μεταξύ του Ιράν, των Ηνωμένων Πολιτειών και της Μεγάλης Βρετανίας, η παρουσία των ρωσικών ναυτικών δυνάμεων εκεί θα αποτελούσε ένα σημείο ελέγχου ενδεχόμενων επιθετικών δυτικών επιχειρήσεων, παρέχοντας στο Ιράν έναν σημαντικό ναυτικό σύμμαχο.
Ενώ στο παρελθόν το ρωσικό ναυτικό είχε στείλει πολεμικά πλοία στον Ινδικό Ωκεανό για να συμμετάσχει σε επιχειρήσεις κατά της πειρατείας στη Σομαλία, αυτή η προγραμματισμένη ανάπτυξη δυνάμεων συνιστά μια σημαντική εξέλιξη σε μία από τις πιο ασταθείς θαλάσσιες ζώνες, διότι θα μπορούσε να αποτελέσει αντίβαρο στο 5ο Στόλο του Αμερικανικού Στρατού, ο οποίος ελλιμενίζεται στο Μπαχρέιν.
Αναζητώντας επιπλέον πρόσθετους περιφερειακούς συμμάχους, ο Ιρανός πρόεδρος Hassan Rohani είχε τηλεφωνικές συνομιλίες με τον Τούρκο Πρόεδρο Recep Tayyip Erdogan, τον Πακιστανό Πρωθυπουργό Imran Khan και τον Εμίρη του Κατάρ Tamim bin Hamad al-Thani, διαβεβαιώνοντάς τους ότι η ασφάλεια στον Αραβικό Κόλπο και στον Κόλπο του Ομάν είναι θεμελιώδης στόχος της εξωτερικής πολιτικής του Ιράν. Στο διπλωματικό μέτωπο, η Ρωσία απέστειλε στα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ σχέδιο εγγράφου σχετικά με τη συλλογική ασφάλεια στον Αραβικό Κόλπο με στόχο την «πρόληψη των ένοπλων συγκρούσεων».
Είναι κοινό μυστικό στην Ουάσινγκτον ότι πολλοί αξιωματούχοι της κυβέρνησης Trump, υπό την ηγεσία του John Bolton, συμβάλλουν ενεργά στην προώθηση της αλλαγής του καθεστώτος στο Ιράν, ενώ ο Ρώσος πρόεδρος Vladimir Putin ήταν σταθερά αντίθετος του σε τέτοιες εμπνευσμένες από την αμερικανική πρωτεύουσα, «χρωματικές» επαναστάσεις.
Δεδομένης της εγγύτητας του Προέδρου των ΗΠΑ Donald Trump με τον Ρώσο Πρόεδρο, παραμένει ασαφές ποια συμβουλή θα λάβει τελικά υπόψη του καθώς θα διαμορφώνει τις πολιτικές της κυβέρνησής του σε μία από τις πιο ασταθείς περιοχές του κόσμου.
Σχετικά με τη συμφωνία της 29ης Ιουλίου, ο Khanzadi δήλωσε: «Πρόκειται για ένα σημείο καμπής στις σχέσεις της Τεχεράνης και της Μόσχας στον τομέα της άμυνας.»
Ενώ η Ουάσιγκτον θα μπορούσε να αντιμετωπίσει την αυξανόμενη ιρανική-ρωσική προσέγγιση αμβλύνοντας την αμερικανική πολιτική έναντι του Ιράν, επιστρέφοντας στην πυρηνική συμφωνία του Κοινού Ολοκληρωμένου Σχεδίου Δράσης του 2015, χαλαρώνοντας και ενδεχομένως αίροντας τις κυρώσεις, ενθαρρύνοντας την Αραβο-ιρανική συμφιλίωση στον Κόλπο, μειώνοντας τις εντάσεις και άρα και τη δυνατότητα να επεκτείνει την περιφερειακή παρουσία της η Ρωσία στην περιοχή, μια τέτοια μετριοπαθής μετατόπιση της πολιτικής φαίνεται μάλλον απίθανη, δεδομένης της υπεροχής των σκληροπυρηνικών της εξωτερικής πολιτικής, εντός της κυβέρνησης Trump.
Εν τω μεταξύ, κι ενώ η Ουάσινγκτον υπεκφεύγει, η υποστήριξη στις θέσεις του Ιράν αυξάνεται. Στις 14 Αυγούστου, το Alsumaria News του Ιράκ ανέφερε ότι η ιρακινή κυβέρνηση ετοιμάζει προσχέδιο πρότασης στις γειτονικές αραβικές χώρες να διασφαλίσουν την ναυσιπλοΐα στον Κόλπο αποτρέποντας την είσοδο εξωτερικών στρατιωτικών δυνάμεων.
Οι προσπάθειες της Βαγδάτης υπογραμμίζουν ότι πολλές χώρες της Μέσης Ανατολής προτιμούν τις περιφερειακές προσπάθειες για την επίλυση συγκρούσεων περισσότερο από τις λύσεις που επιβάλλει η ξένη στρατιωτική δύναμη, ανεξάρτητα από το τι θα ήθελαν τα «γεράκια» της Ουάσινγκτον.
Amor Vincit Omnia 